• Dominique is blij dat ze op missie is geweest. - De ervaring heeft mijn leven verrijkt. -

    Naomi Heidinga
  • Dominique tijdens haar missie in Afghanistan.

    Foto aangeleverd

Erkenning jonge veteranen: 'Bij veteranen wordt vaak aan mannen uit WOII gedacht'

UITHOORN 18 juni organiseert Uithoorn een lokale Veteranendag. Daarbij worden ook jonge veteranen uitgenodigd. Een goed initiatief van de gemeente, vindt Dominique. Zij worden bij dit soort vieringen normaliter nog wel eens vergeten. Ze ging op uitzending naar Afghanistan.

Dominique nam deel aan de politietrainingsmissie in Kunduz van november 2012 tot mei 2013, met als doel om Afghaanse politieagenten op te leiden. Het was haar eerste uitzending. "In het verleden heb ik voor de landmacht gewerkt. Toen ik op uitzending ging, werkte ik bij de marechaussee. Zij namen het opleidingsdeel voor hun rekening, de landmacht zorgde voor de beveiliging." Ze wilde altijd militair worden en op uitzending gaan hoorde er voor haar gevoel bij. In haar tijd bij de landmacht kwam het er niet van, daarom greep ze deze mogelijkheid aan. "Deelname aan deze missie was vrijwillig. Pas wanneer er niet voldoende vrijwilligers waren, zouden mensen worden aangewezen."

INTENSIEVE TRAINING Zes maanden kreeg ze intensieve training. "Daarbij leerden we niet alleen hoe we de politieagenten konden opleiden, maar ook hoe we met gevaren om zouden moeten gaan." In die zes maanden was ze helemaal gefocust op haar doel, de missie. Voor familie en vrienden was het lastiger om haar keuze te begrijpen. "Zij waren soms verdrietig om mijn keuze. Maar ik wilde het heel graag. Als je eenmaal in training zit, denk je niet aan de gevaren. Dan kun je eigenlijk niet wachten om er naartoe te gaan. Pas in gesprekken met familie en vrienden ga je aan de keerzijden van een uitzending denken."

Een goede voorbereiding is belangrijk, maar helemaal voorbereiden op wat je aantreft is onmogelijk. "Dat kan niet, ook al krijg je van te voren wel verhalen te horen en foto's te zien. De warmte, de geur, de omgeving en het schieten op de achtergrond: het is een heel ander land, in een gespannen situatie. Dat gevoel krijg je direct, zodra je geland bent. Of eigenlijk al daarvoor, in het vliegtuig. In eerste instantie was de vlucht vrij ontspannen, maar dat veranderde toen we boven Afghanistan vlogen. De helmen gingen op, de geweren werden in de aanslag genomen. We bevonden ons immers boven gevaarlijk gebied."

BASISKAMP Het Nederlandse kamp was gesitueerd in een groter Duits kamp. "Dat was een groot basiskamp, met alle benodigde voorzieningen. Elke week waren we echter een aantal dagen in een ander kamp, in een Afghaans dorp. Dat in the middle of nowhere, en we zaten er zonder de maximale bescherming van het basiskamp. Je was daar echt van alles afgesloten, kon niet naar je familie bellen."

"Het contact met de Afghaanse politieagenten verliep goed. Ze wilden graag leren. Ze hadden me gewaarschuwd dat het voor de mannen lastig zou zijn om met mij als vrouw om te gaan. Ik zou daarom zeker niet te amicaal moeten worden. Maar daar heb ik geen last van gehad. Ze moesten even wennen, maar daarna namen ze alles van me aan."

HANDBOEIEN De politieagenten beschikten over weinig basiskennis. "We moesten ze leren om handboeien om te doen, hebben samen patrouilles gelopen en hen lessen gegeven over hoe om te gaan met huiselijk en seksueel geweld." Ondanks het gebrek aan kennis, had ze veel respect voor de mannen. "Het was heel gevaarlijk voor hen."

De missie was best zwaar. Niet alleen wat betreft het van huis zijn. "Ik heb tussentijds een week verlof gehad, maar dan kun je niet ontspannen. Je zit met je hoofd nog in Afghanistan." Tijdens de missie was ze constant alert, bedacht op mogelijke gevaren. Daarnaast werd ze geconfronteerd met menselijk leed: armoede, verdriet, geweld, mensen die ziek zijn maar geen hulp kregen. Vrouwen die geen kans hebben zichzelf te ontplooien onder het regime van de Taliban. Dat was moeilijk. "Je hoort verhalen over meisjes die seksueel zijn misbruikt en vervolgens de kans hebben gestenigd te worden omdat ze niet meer kunnen worden uitgehuwelijkt. Je praat daar over met de agenten, maar het is een andere cultuur. Dat soort dingen kun je niet zomaar veranderen. Dat maakt je af en toe moedeloos. Maar je zet door, want iedereen die je wel kunt helpen of op andere gedachten kunt brengen, is er één."

ONTPLOFFING Ze beleefde regelmatig angstige momenten. Bijvoorbeeld bij een ontploffing bij het Amerikaanse kamp. "Er stonden vrachtwagens voor het kamp opgesteld. Kort nadat wij deze passeerden en het kamp betraden, ging een IED (provisorisch explosief) af. Deze was geplaatst op de trailer van de vrachtwagen."

Eenmaal thuis moest ze wennen. In grote groepen of tijdens verjaardagen voelde ze zich niet op haar gemak. Ze bleef de eerste tijd alert op alles in haar omgeving. "Ik keek naar mensen, lette op non-verbale communicatie, wat ze met hun handen deden. Ik moest wennen aan het in alle vrijheid naar buiten kunnen, zonder wapen en scherfvest en zonder op te letten waar je je voeten neerzet." Dat moest slijten. Desondanks is ze blij dat ze het heeft meegemaakt en heeft ze er niets aan overgehouden. Buiten een bevoorrecht gevoel, waardering voor het feit dat ze in Nederland leeft.

VRIJHEID "Ik kan in alle vrijheid naar buiten, kan zeggen en dragen wat ik wil." Haar verhaal vertellen vindt ze niet makkelijk. Maar ze doet het toch, omdat jonge veteranen te weinig gezien worden in haar optiek. "Bij veteranen denken mensen vaak aan oudere mannen, die de Tweede Wereldoorlog hebben meegemaakt. Voor die mannen heb ik veel respect. Maar er zijn meer veteranen. Daarom vertel ik mijn verhaal, voor alle generaties die daarna zich hebben ingezet voor vrede en veiligheid."

Naomi Heidinga